Narsist Ne Demek? Özseverlik Anlamı ve Narsisizm Rehberi

Narsist, kendi benliğine aşırı hayranlık duyan, kendini sürekli üstün gören kişiyi anlatır. Türk Dil Kurumu sözcüğün karşılığı olarak “özsever” karşılığını verir; kavramın adı olan narsisizm ise TDK'de “özseverlik” olarak tanımlanır. Gündelik dilde “kendini beğenmiş, bencil” anlamında çok yaygın kullanılsa da sözcüğün psikolojideki karşılığı çok daha nettir.

Narsist ne anlama gelir?

Sözcük iki farklı katmanda kullanılır ve bu ayrımı bilmek, terimi doğru yerde kullanmanın anahtarıdır:

• Gündelik kullanım: Kendini öne çıkaran, sürekli ilgi ve onay bekleyen, eleştiriye aşırı tepki veren kişiler için kullanılan bir sıfat. Bu kullanımda terim bir tür etiket gibi işler ve kesin bir ölçütü yoktur.
• Psikolojik kullanım: Narsisizm, kişinin kendi bedensel ve zihinsel benliğine duyduğu hayranlık ve bağlılık olarak tanımlanır. İleri boyutlarda seyrettiğinde narsisistik kişilik bozukluğu (NKB) adını alır; bu, tanı ölçütleri belirlenmiş bir ruh sağlığı durumudur.

Narsisistik kişilik bozukluğu; kişinin kendini üstün görme, güç ve prestij konularıyla zihinsel olarak yoğun biçimde meşgul olma ve bu durumun kendisine ve çevresine verdiği zararı fark edememesi ile tanımlanır. Toplumun yaklaşık %1'inde görüldüğü tahmin edilir ve megalomani (büyüklük sanrısı) ile ilişkilendirilir; ego santrizmin oldukça sert bir biçimi olarak değerlendirilir.

Kelimenin kökeni: Narkissos

Narsisizm sözcüğü, Yunan mitolojisinde kendi su yansımasına âşık olan genç Narkissos'a dayanır. Aynı kök, nergisgiller familyasının adına ve narkoz sözcüğüne de kaynaklık eder. Psikolojiye girişi ise Sigmund Freud'un çalışmalarıyla olmuştur: Freud narsisizmi, dış dünyadan çekilen libidonun ego (ben) üzerinde toplanması olarak açıklamıştır.

Narsist sözcüğü cümle içinde nasıl kullanılır?

• “Toplantıda herkesin onayını bekleyen tavrı yüzünden ona narsist diyorlar.”
• “Narsisizm yalnızca kendini beğenmek değil; eleştiri karşısında çöken bir kırılganlığı da içerir.”
• “Bu davranışın narsisistik kişilik bozukluğu tanısıyla ilgisi olup olmadığı ancak bir uzman tarafından değerlendirilebilir.”

Sık yapılan hatalar

• Tanı yerine etiket kullanmak: Gündelik dilde “narsist” demek, bir kişiye tanı koymak anlamına gelmez. Tanı, yalnızca yetkili bir ruh sağlığı uzmanı tarafından konulabilir.
• Narsisizmi yalnızca kibir sanmak: Kavram, kendini üstün görme kadar kırılgan bir benlik yapısını da kapsar.
• Narsist ile özsever ayrımını kaçırmak: TDK bu iki sözcüğü karşılık olarak verir; anlam farkı yoktur, yalnızca kullanım tercihi farklıdır.

Sık sorulan sorular

Narsist ne demek TDK?

Türk Dil Kurumu, narsist sözcüğünü “özsever” karşılığıyla verir. Narsisizm ise TDK'de “özseverlik” olarak tanımlanır. Yani gündelik karşılığı, kendi benliğine aşırı hayranlık duyan kişidir.

Narsist kime denir?

Gündelik dilde kendini sürekli üstün gören, ilgi ve onay bekleyen, başkalarının ihtiyaçlarını geride bırakan kişiler için kullanılır. Psikolojide ise terim, tanı ölçütleri belirlenmiş bir kişilik örüntüsünü ifade eder; bu ikisi aynı şey değildir.

Narsisizm nedir?

Kişinin kendi bedensel ve zihinsel benliğine duyduğu hayranlık ve bağlılık olarak tanımlanır. Kelime, Yunan mitolojisinde kendi yansımasına âşık olan Narkissos'a dayanır.

Narsist kişilik bozukluğu ile narsist olmak aynı şey mi?

Hayır. Narsisistik kişilik bozukluğu (NKB) bir ruh sağlığı tanısıdır ve tanı ölçütlerinin karşılanması gerekir; “narsist” sıfatı ise gündelik dilde çok daha geniş bir kullanıma sahiptir.

İlgili konular: Psikoloji ve ruh sağlığı terimleri · Toplum ve kimlik kavramları · seküler ne demek?

Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı veya tedavi yerine geçmez. Kendinizle ya da çevrenizle ilgili bir kaygınız varsa bir ruh sağlığı uzmanına başvurun.